Qua rồi thời của các quỹ đầu cơ?

18 11 2008

 .- Họ
từng được coi là những ông chủ mới của thế giới, quản lý những khoản
tiền cũng như hưởng những khoản thu nhập khổng lồ. Giờ đây, khi trái
bóng đầu cơ phát nổ, những quỹ như thế rụng như sung. Số sống sót còn
lại bị “gán” cho đủ mọi thứ “tội”…

Tác nhân “gây rối”

Các quỹ đầu cơ có tên gọi là
“hedge fund” này bị lên án là đã đầu cơ “không thương tiếc” trên sự lên
xuống của thị trường chứng khoán (TTCK), đẩy Lehman Brothers (ngân hàng
Mỹ cho các quỹ này mượn nhiều tỷ USD) nhanh chóng đi đến chỗ sụp đổ,
làm phá sản các ngân hàng nước Anh Royal Bank of Scotland, Halifax Bank
of Scotland, là “thủ phạm” gây nên cơn khủng hoảng nặng nề đang diễn ra
trên thị trường tài chính và chứng khoán từ hai tháng nay.

“Nợ nần ngập cổ, phần lớn các quỹ
đầu cơ này đã bán tháo cổ phiếu của họ để “chạy lấy người”, khiến cho
các thị trường chứng khoán trên thế giới sụt giảm một cách mù quáng.
Mỗi khi TTCK tìm lại được chút ô xy, thì họ – dưới sức ép của các nhà
đầu tư, những người muốn “cân bằng thu, chi” cổ phiếu của mình – lại
làm cho thị trường lâm vào vòng xoáy nghiệt ngã”, một chuyên gia tài
chính “tố”. Không ít người coi các quỹ này là tác nhân “gây rối” trên
TTCK.

Khởi đầu, các quỹ đầu cơ chỉ là
những tổ chức hoạt động bên lề TTCK, giúp các khách hàng “cổ điển” đầu
tư vào thị trường. Nhờ những mô hình toán học phức tạp, những người
quản lý các quỹ này “dò” ra những “dấu hiệu” bất thường của thị trường
(một loại cổ phiếu không được định đúng giá trị, một thứ tiền tệ được
đánh giá cao hơn giá trị ước tính của nó…), “đánh cược” rằng sự bất
thường này sẽ phải nhanh chóng được thị trường chỉnh sửa.

Đây là sự “đặt cược” mạo hiểm,
nếu “thua” sẽ mất rất lớn nên phải trù liệu “che chắn” trước (tiếng Anh
là “to hedge”) để bù trừ thiệt hại nếu có, bằng việc… đầu cơ trên một
cổ phiếu khác nhưng theo “chiều” ngược lại. Ví dụ trong trường hợp có
diễn biến xấu, nếu cổ phiếu ngành sản xuất xe hơi (Renault) mất giá thì
ngược lại, ngành kinh doanh hàng xa xỉ cao cấp (Hermes) có thể vẫn
không sao.

 Như thế, dù có bị mất “đằng này”
thì vẫn được “đằng kia”. “Chiến thuật” này, trong nhiều năm đã cho phép
các quỹ đầu cơ thu được lợi nhuận cao hơn nhiều so với các quỹ đầu cơ
truyền thống. Nhưng cũng cách làm đó khiến các quỹ mạo hiểm vay mượn
những khoản tiền rất lớn, cho phép họ với 1 tỷ USD bỏ ra có thể thu về
3-4 tỷ. Tiền đầu tư của khách hàng lãi lớn, thu nhập của họ tăng lên
nhanh chóng.


Sau sự sụp đổ của các ngân hàng, sắp tới liệu người ta có phải chứng kiến sự sụp đổ của những quỹ đầu cơ?

Năm qua, khi mọi việc “xuôi chèo,
mát mái”, thu nhập tổng cộng của 3 ông chủ 3 quỹ đầu cơ hoạt động hiệu
quả nhất lên tới gần 10 tỷ USD: John Paulson (52 tuổi) 3,7 tỷ, George
Soros (77 tuổi) 2,9 tỷ và Jim Simons (69 tuổi) 2,8 tỷ.

Kiểu đầu tư “mạo hiểm cao, lợi
nhuận nhiều” đó lúc đầu chỉ dành cho người rủng rỉnh tiền nhưng dần
được “đại chúng hóa”. Bị “hoa mắt” bởi những con số tỷ suất lợi nhuận
cao hơn 10%, các thể chế tài chính như quỹ hưu trí, hãng bảo hiểm, ngân
hàng, hay các “đại gia” Nga, thậm chí cả nhà thờ… cũng “nhảy” vào “đánh
bạc”.

Từ năm 1990 tới cuối quý 2-2008,
số tiền tổng cộng mà các quỹ đầu cơ trên thế giới quản lý đã tăng từ 39
tỷ USD lên đến 2.000 tỷ USD. Trái bong bóng nhỏ trong trái bong bóng
lớn của thị trường tín dụng, đến lượt nó bị xì hơi.

“Canh bạc” đắt giá

Sau Ospraie Management, một quỹ
đầu cơ có trụ sở ở Park Avenue, New York và Drake Capital với 80 nhân
viên ở đại lộ Madison, nay đến lượt MKM Longboat, một trong những quỹ
lớn thuộc loại này, bị nợ “xiết cổ”. Theo Emmanuel Roman, người quản lý
quỹ GLG Partners, khoảng 25% tới 30% trên tổng số 8.000 quỹ đang tồn
tại hiện nay sẽ “biến mất” trong thời gian tới.

Sự sụp đổ của các quỹ đầu cơ ảnh
hưởng tới mọi lĩnh vực của thị trường, không chỉ chứng khoán mà còn cả
thị trường dầu mỏ, lương thực… là những lĩnh vực mà các quỹ này đã đầu
tư ào ạt thời gian gần đây. Không ít chuyên gia lên án việc các quỹ đầu
cơ tiến hành hàng loạt kiểu đầu tư “ăn xổi, ở thì”, vay mượn cổ phiếu
bán lúc cao lấy lời, mua trả lại lúc thấp.

John Mack, Chủ tịch Ngân hàng
Morgan Staley, từng giận dữ nói: “Rõ ràng chúng tôi đang ở trong một
môi trường bị chi phối bởi sự lo ngại và tin đồn, những kẻ đầu cơ chốc
lát như vậy đã làm cổ phiếu của chúng tôi bị sụt giảm”.

Trường hợp diễn ra mới đây với cổ
phiếu của hãng xe hơi Đức Volkswagen. Tin chắc rằng giá trị cổ phiếu
của hãng này, vốn được đánh giá cao hơn so với “mặt bằng” chung của
ngành sản xuất xe hơi (và như thế) chắc chắn sẽ giảm xuống, các quỹ đầu
cơ quyết không bỏ lỡ cơ hội. Trung thành với cách làm quen thuộc của
mình, họ “mượn” cổ phiếu đầu cơ kiếm lời.

Thật chẳng may, hãng Porche, muốn
mua Volkswagen từ lâu và dường như đã từ bỏ ý định này, trong đêm 26
rạng ngày 27-10 bất ngờ tuyên bố nắm giữ 74,1% số vốn của hãng xe hơi
đối thủ (Porche đã giữ “bí mật” tới phút chót). Không phải là thần đồng
toán học cũng có thể tính được ngay rằng “dân chơi” chứng khoán chỉ còn
có thể chia nhau hơn 20% số vốn (tức lượng cổ phiếu) còn lại của
Volkswagen.

Quá ít để họ “hốt” đủ lượng cần
thiết nhằm cân bằng mua bán, “cắt lỗ”. Người ta tranh nhau mua cổ phiếu
của hãng xe hơi Đức, giờ đây đang lên giá theo chiều thẳng đứng, điều
khiến cho “phi vụ” của các tay đầu cơ càng lỗ nặng hơn. “Ván bạc” này
ước tính đã khiến các quỹ đầu cơ bị thiệt hại khoảng 15 – 20 tỷ USD.

Nhiều người cho rằng đó chỉ là
chuyện “gậy ông đập lưng ông”. Nhưng các nhà quản lý quỹ đầu cơ thì
không đồng ý. Theo họ, trong 99% trường hợp họ phải làm như vậy là vì
muốn bảo vệ tiền đầu tư của khách hàng, trên thực tế họ chỉ là “bung
xung”.

Cũng theo họ, chính các nhà băng,
với đủ mọi luật lệ, quy chế hoạt động chặt chẽ, mới là nguyên nhân hàng
đầu gây ra cơn khủng hoảng tài chính nghiêm trọng hiện nay. Hơn nữa,
cũng chính các nhà băng đã cho họ mượn tiền để “chơi” trên sự lên xuống
của thị trường, dù không trực tiếp đầu tư tiền của khách hàng mình vào
các quỹ đó…

Cũng cần biết, một trong những
“bí quyết” làm giàu của nhà đầu tư số một thế giới Warren Buffet là
không bao giờ vay mượn tiền để “chơi” chứng khoán.

NGUYỄN VŨ (theo Le Point)


Hành động

Information

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s




%d bloggers like this: